Przejrzysty Baranów - prezentacja raportu

W Urzędzie Miasta i Gminy Baranów Sandomierski odbyło się spotkanie z przedstawicielem Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej. W spotkaniu oprócz burmistrza Mirosława Pluty udział wzięli przedstawiciele stowarzyszeń i organizacji pozarządowych z terenu gminy. Przedstawiono raport z badania zasady partycypacji społecznej w gminie Baranów Sandomierski. W programie monitorowania realizacji zasady udziału społeczności lokalnej w samorządach „Przejrzysta Polska”, gmina Baranów Sandomierski bierze udział od 2005 roku.

Tegoroczny raport został opracowany na podstawie ankiet przeprowadzonych wśród przedstawicieli samorządu lokalnego oraz organizacji pozarządowych tj. Stowarzyszenia na Rzecz Aktywizacji Społeczności Lokalnej i Rozwoju Przedsiębiorczości w Gminie Baranów Sandomierski „Sokół”, Ochotniczej Straży Pożarnej w Siedleszczanach oraz Stowarzyszenia Przyjaciół Baranowa Sandomierskiego „Arkadia”, a także pracowników urzędu.
Według Katarzyny Jedziniak z Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej projekt „Przejrzysta Polska” zakładał wdrożenie sześciu zasad dobrego rządzenia – to projekt oparty na modelu „Przejrzystej Gminy” A. Szeniawskiego, miał na celu uskutecznić i usprawnić działanie samorządu – mówi twórczyni raportu.

Raport określa przejawy udziału społeczności lokalnej w życiu gminy – W Baranowie Sandomierskim tych przejawów było sporo – mówi Jedziniak – realizowane są pomysły i stosowane rozwiązania nowatorskie. Nigdzie nie spotkałam się z takimi innowacyjnymi projektami, szczególnie ciekawym dla mnie pomysłem jest choćby montaż telebimów i wyświetlaczy ledowych na terenie gminy- dodaje.

Wśród wymienionych dziedzin, w których gmina Baranów Sandomierski radzi sobie doskonale, w raporcie wymieniono między innymi zadania związane z motywowaniem do działania szkół przez samorząd w postaci np. dofinansowania przedsięwzięcia w wysokości zdobytych przez placówkę środków, czy też organizacji działalności pozalekcyjnej placówek oświatowych.
Dość nowatorskie i doskonale sprawdzające się w praktyce było przekazanie przez gminę części elementu decyzyjności sołectwom. Dzięki temu w dużym stopniu miejscowości usamodzielniły się. Dziś mieszkańcy               w dużej mierze decydują o tym co na terenie sołectwa jest realizowane.

Według twórców raportu ciekawym rozwiązaniem i przejawem właściwego rządzenia są chociażby coroczne objazdy poszczególnych miejscowości przez burmistrza, spotkania szefa gminy z radami sołectw oraz coroczne posiedzenia z parlamentarzystami, radnymi i mieszkańcami podsumowujące bieżący rok. Gmina aktywuje społeczność lokalną do działania na rzecz gminy. W raporcie zwrócono uwagę na działalność Młodzieżowej Rady Miejskiej, która aktywnie włącza się w życie Baranowa Sandomierskiego.

Ponadto stowarzyszenia działające na terenie gminy mogą liczyć na pomoc księgowej zatrudnianej w urzędzie, a mieszkańcy na bezpłatną pomoc prawną, którą raz w tygodniu świadczy sekretarz gminy. Motywowanie mieszkańców do działania odbywa się poprzez udostępnianie narzędzi do realizacji ich pomysłów np. gmina sponsoruje kapelę, jeśli mieszkańcy zorganizują całą resztę imprezy, gmina zakupi donice i kwiaty, ale o rośliny musza zadbać ludzie.
Aktywność mieszkańców jest doceniana poprzez np. organizacje plebiscytu „Wyjątkowi Baranowa Sandomierskiego”. Natomiast raz do roku wręczana jest najwyższa nagroda przyznawana przez Radę Miasta – Zasłużony dla Miasta i Gminy Baranów Sandomierski.

W raporcie zauważono sprawną współpracę pomiędzy samorządem, organizacjami pozarządowymi i jego jednostkami oraz pomiędzy burmistrzem, sołtysami, radami sołectw i radnymi. Podkreślono ciekawe rozwiązanie dotyczące tworzenia odrębnych budżetów dla poszczególnych sołectw, a także dobrą współpracę samorządu z lokalnymi przedsiębiorcami oraz stowarzyszeniami. Doceniono pracę urzędników miejskich otwartych na problemy i sugestie potencjalnych petentów.
O ile samorząd stara się robić wszystko, by aktywować lokalną społeczność oraz stowarzyszenia to nie zawsze to się udaje.
Główną przyczyną są np. bariery prawne, zbyt rozbudowana biurokracja w prowadzeniu organizacji pozarządowej lub, w znacznym stopniu zniechęcające organizacje pozarządowe, coraz większe wymagania formalne w konkursach, co ogranicza sięganie po środki unijne.

Z raportów, które przeprowadziła Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej w 127 samorządach zostanie opublikowany raport ogólny – znajdą się tam wskazania do ustawodawcy, po to aby w przyszłości tworzyć przyjaźniejsze prawo dla organizacji pozarządowych np. poprzez uproszczenie procedur i przepisów prawa – wyjaśnia Katarzyny Jedziniak.
Raport w całości dostępny jest na stronie internetowej www.przejrzystapolska.pl.